Achtergrond: de kunst van elektrisch geluid

Geen reacties

Elektrische en hybride auto’s moeten luider worden, zodat je ze kunt horen aankomen. De stille auto’s zijn gevaarlijk voor bijvoorbeeld voetgangers in steden. Dat vindt het Europees Parlement in Straatsburg. De meeste afgevaardigden pleiten voor regels om dergelijke voertuigen hoorbaar te maken. Welke hoofdbrekens levert dat de auto-industrie op? We vroegen het deskundigen van BMW en Nissan.

Krijgen we bij het omdraaien van de contactsleutel of het indrukken van de startknop straks een futuristisch gezoef zoals dat van de helikopters uit de science fiction film Avatar te horen? Of kun je straks je eigen geluiden op je auto downloaden, zodat het gegiechel van je kids weerklinkt als je de elektromotor van je Nissan Leaf opstart? Omwille van de voetgangerveiligheid zou zoiets niet ondenkbaar zijn, maar een realistischer beeld is dat autofabrikanten zelf verplicht worden om geluiden aan de stille, elektrische auto’s toe te voegen. Dus buigen autobouwers, die in de afgelopen twintig, dertig jaar ironisch genoeg vooral bezig waren om auto’s stiller te maken, zich nu massaal over kunstmatig toegevoegd geluid.

Testfase

Redmer van der Meer, manager van Nissans afdeling Product Strategy and Planning vertelt desgevraagd: “Op de Leaf komen in de toekomst vier geluidsopties. Optie nummer één is: geluid uit. Vervolgens zijn er drie keuzemogelijkheden die weerklinken tot een snelheid van 20 à 30 kilometer per uur. Daarna hoor je een auto sowieso aankomen door bandengerol en rijwind. Bij deze kunstmatige geluiden moet je denken aan door ons zelf  gecomponeerde kunstig klinkende belletjes, een mooie melodie en een meer futuristische zoef. Nee, ik kan het niet nadoen, we zijn nog in de testfase met verschillende groepen consumenten.”

Het blijkt lastige materie, want wat voor de ene persoon een fijn geluid is, klinkt voor een ander irritant.

Het blijkt lastige materie, want wat voor de ene persoon een fijn geluid is, klinkt voor een ander irritant. En omdat de Leaf bijvoorbeeld wereldwijd verkocht wordt, moet men bij Nissan rekening houden met culturele verschillen. Van der Meer: “Een Nederlander zal andere geluiden prefereren dan een Spanjaard, of een Amerikaan of een Japanner. We zijn op zoek naar aangename geluiden die het straatbeeld niet in de war schoppen. Specifieke wetgeving vanuit de Europese Unie zal ons een kader geven waarin zaken als frequentie en decibellen worden vastgelegd.”

Diep timbre

Ook bij BMW experimenteert men op de afdeling ‘soundengineering’ met kunstmatig geluid voor elektrische auto’s. Dr. Gerhard Thoma, voormalig woordvoerder en hoofd van deze afdeling zei ons eerder over dit onderwerp: “De elektromotor moet niet als een verbrandingsmotor gaan klinken. De eigenschappen van zo’n technisch hoogwaardig product moeten niet verborgen worden. Een elektrische BMW willen we bij het optrekken wat dieper laten timbreren, zodat hij klinkt als een krachtige beer die de power van de auto weerspiegelt. Accelereer je vervolgens, dan zal de auto een lichtvoetiger geluid gaan maken, als het gezoef dat een rennende gazelle zou maken.”

Hoewel men bij beide merken meent dat een elektrische automotor niet als een ‘traditionele’ verbrandingsmotor moet klinken, lijkt dat het meest handige – en voor de hand liggende. Autogeronk is tenslotte een universeel geluid. Tenminste, totdat iedereen gewend is aan stille auto’s die alleen in geval van gevaar van zich laten horen. Toet! Volgens Nissan’s Van der Meer is het niet waarschijnlijk dat het publiek zijn eigen geluid mag samenstellen, zoals bij mobiele telefoons gangbaar is. Hij zegt: “Je merkt dat mensen dat irritant vinden of ervan schrikken. Je moet het geluid associëren met wat eraan komt. Dus geen straaljagersounds voor auto’s. Wat ons betreft is wel zeker dat – of je nu een GT-R of een Leaf opstart – het geluid wel als een Nissan herkenbaar moet zijn: warm en vriendelijk.”

Over Viola Robbemondt

Viola Robbemondt schrijft over auto’s en de mensen in de autowereld. Hoewel ze de groene mobiliteit erg kan waarderen – ze rijdt een Honda CR-Z – houdt ze ook van de geur van verbrand rubber, een overdosis pk’s en snelheid. In haar dromen rijdt ze afwisselend in een Porsche Cayman R, een Jaguar XKR en een Fisker Karma.